Roeselare bouwt meest duurzame stadhuis ter wereld
Nieuw stadhuis behaalt hoogste BREEAM-label: Outstanding
Het vernieuwde stadhuis van Roeselare, officieel geopend in juni 2024, heeft het hoogste BREEAM-label behaald: Outstanding. Dat maakt het, volgens de internationale beoordelaars, tot het meest duurzame stadhuis ter wereld. Opvallend is dat het gebouw van bij de start als stadhuis is ontworpen en gebouwd. In combinatie met de 99% circulaire sloop van het vorige stadskantoor onderstreept dit de unieke duurzaamheidsambitie van de stad.
BREEAM Outstanding-score
Ter vergelijking: de huidige City Hall in Londen kreeg in 2013 ook een BREEAM Outstanding-score, maar dat gebouw werd oorspronkelijk ontwikkeld als duurzaamheids- en innovatiecentrum en pas later in gebruik genomen als stadhuis.
“Een Outstanding-score binnen BREEAM haal je enkel met een integrale aanpak op alle niveaus,” klinkt het bij de betrokken duurzaamheidsadviseur. “Slechts een fractie van de projecten wereldwijd slaagt daarin.”
Indrukwekkende energie en watercijfers
- Jaarlijks 1,4 miljoen liter minder drinkwaterverbruik via regenwaterrecuperatie, een daling met 70% tegenover het vorige stadskantoor (gelijk aan het jaarverbruik van circa 20 gezinnen).
- 30% minder energie nodig voor verwarming. Het gebouw is niet aangesloten op aardgas en draait op zonne-energie en het Roeselaarse warmtenet, dat restwarmte van de afvalverbrandingsinstallatie benut.
- 95% van de eigen zonne-energie wordt meteen in het gebouw gebruikt; op piekdagen gaat de productie naar koeling en ventilatie, waardoor overschotten minimaal zijn.
- Meer dan 60% van de 350 medewerkers komt meerdere keren per week met de fiets, ondersteund door een ondergrondse fietsenstalling, plaats voor bakfietsen, douches en kleedruimtes.
Slim gebouw en circulaire aanpak
- Meer dan 99% van het sloopafval van de jaren ’70-’80 volumes werd herbestemd; bijna 2.000 ton puin werd per schip afgevoerd, goed voor 65 vrachtwagens minder op de weg.
- Bouwmaterialen en meubilair kregen een tweede leven bij lokale scholen, verenigingen en binnen het nieuwe stadhuis zelf (onder meer hergebruik van verlichting en plafondmateriaal).
- Slimme wifi-routers en -antennes schakelen buiten de werkuren uit en besparen jaarlijks circa 4.000 kWh, vergelijkbaar met het verbruik van een gemiddeld gezin.
- Omgevingsparticipatie liep als rode draad doorheen het project: burgers, medewerkers en alle politieke fracties werden bij elke fase betrokken.
Erfgoed, welzijn en biodiversiteit
Het stadhuis verenigt drie eeuwen geschiedenis: een rococo-gemeentehuis uit de 18e eeuw, een beschermd belfort (UNESCO-werelderfgoed) en een hedendaagse, performante kantoorvleugel voor 350 medewerkers. De restauratie en integratie van het erfgoed gingen hand in hand met hoge duurzaamheidsnormen.
In en rond het gebouw staat welzijn centraal. Grondige akoestische studies beperkten storende geluiden van buitenaf en tussen ruimtes. De publiek toegankelijke binnentuin met biodivers beplantingsplan en ontharding verzacht het hitte-eiland in de stad en vormt een groene ontmoetingsplek. Speciaal voorziene nestplekken aan de dakrand stimuleren de terugkeer van huiszwaluwen.
“Dit project bewijst dat erfgoedzorg en topambities in duurzaamheid perfect samen kunnen gaan,” aldus de uitvoerende bouwpartner. “De combinatie van restauratie en een hedendaagse, technisch performante nieuwbouw maakte het uitdagend, maar ook exemplarisch.”
Ontworpen voor een eeuw gebruik
Het gebouw is ontworpen om minstens honderd jaar mee te gaan, met klimaatsimulaties die een eeuw vooruitkijken. Dankzij een modulaire opbouw kunnen indelingen en functies eenvoudig aangepast worden aan nieuwe noden en technologische evoluties. Zo blijft het patrimonium toekomstgericht zonder ingrijpende verbouwingen.
Internationaal referentieproject in wording
Roeselare ontvangt ondertussen delegaties uit binnen- en buitenland die het project als inspiratie gebruiken voor hun eigen bouw- en renovatietrajecten. Het stadhuis verzamelde eerder al erkenningen, waaronder een bekroning voor circulair bouwen en een award voor klimaatverantwoordelijkheid.
“Het stadhuis is een open, aangename plek die mensen verbindt,” zegt de bevoegde schepen. “De internationale erkenning bevestigt wat inwoners en medewerkers dagelijks ervaren.”
Wat is BREEAM?
BREEAM (Building Research Establishment Environmental Assessment Method) is een internationaal erkende methode om de duurzaamheid van gebouwen te beoordelen. Ze kijkt verder dan energie en evalueert ook thema’s zoals gezondheid en welzijn, materiaalkeuze, water, afval, mobiliteit, biodiversiteit, vervuiling, management en innovatie. De score Outstanding behoort tot de hoogste en is wereldwijd uitzonderlijk.